Mergel in Limburg

Viltergroeve

kevin — Tue, 09 Aug 2011 18:29:49 +0000

De viltergroeve is een middelgroot groeve in het Geuldal tussen Valkenburg en Geulhem. De groeve ligt nabij het dorp Vilt. Vooral ontgonnen ten behoeve van bouwsteen. In deze groeve was een champignonkwekerij gevestigd. Betonnen vloeren en enkele luchtschachten herinneren hier … Lees verder →

Kloostergroeve

kevin — Tue, 09 Aug 2011 11:04:50 +0000

Middelgrote groeve gelegen in het Geuldal tussen Geulhem en Valkenburg. Vooral ontgonnen ten behoeve van bouwsteen. In deze groeve was een champignonkwekerij gevestigd. Voor toeristische rondleidingen werden er allerlei houtskooltekeningen aangebracht. Er zijn twee (naast elkaar gelegen) ingangen. Beide waren afgesloten … Lees verder →

St. Pietersberg: ENCI

kevin — Sat, 23 Oct 2010 23:25:20 +0000

In de jaren twintig van de vorige eeuw is de ENCI (Eerste Nederlandse Cement Industrie) ten behoeve van de cementproductie, in de Maasdalhelling van de Sint Pietersberg begonnen met een grootschalige winning van kalksteen in dagbouw. Hiermee verdween een belangrijk deel van het ondergrondse labyrint en werd het landschap van de Sint Pietersberg zeer ingrijpend gewijzigd.

Bronnen:
- Werkgroep Oud Sint Pieter, Sint Pieter in oude ansichten (1991).

St. Pieter Maastricht

kevin — Sat, 23 Oct 2010 23:06:26 +0000

St. Pieter, nu een onderdeel van de gemeente Maastricht, was tot 1920 een zelfstandige gemeente, gelegen ten zuiden van Maastricht en ten westen van de Maas. Het riviertje de Jeker vormde de westgrens.

De Vrijheid Sint Pieter

De naam St. Pieter is afkomstig van de kerk van het dorp, die is gewijd aan de apostel Petrus (St. Petrus = St. Pieter). Deze plaatsnaam is reeds uit de 13de eeuw bekend en staat al op een kaart uit 1598. In de Middeleeuwen was St. Pieter de ‘Vrijheid St. Pieter’ (‘Sti Petri’) en deze behoorde tot het prins-bisdom Luik.

Aan de noordzijde grensde St. Pieter aan de stad Maastricht, alwaar de zuidelijke tak van het riviertje de Jeker de grens vormde. Deze liep langs de eerste, van 1229 daterende walmuur van Maastricht. Door aanslibbing van de noordelijke oever verlegde de Jeker (en daarmee de grens) zich langzaam naar het zuiden. Maastricht heeft in 1486 de aangeslibde gronden geannexeerd. Door het uitbreiden van de omwalling werden deze gronden binnen de stad gebracht waarna daar een nieuwe wijk, de Nieuwstad, ontstond. Na 1465 werd deze grens nogmaals verlegd, ditmaal door de aanleg van een aantal vestingwerken buiten de stadsmuur.

De gemeente Sint Pieter

Aan de aparte status van de gemeente St. Pieter kwam in 1920 definitief een einde toen het door Maastricht werd geannexeerd.

De St. Pietersberg

Binnen de grenzen van de gemeente St. Pieter lag de beroemde Sint Pietersberg die al meerdere eeuwen tot de voornaamste (toeristische) bezienswaardigheden van Maastricht behoorde.

Bronnen:
- Werkgroep Oud Sint Pieter, Sint Pieter in oude ansichten (1991).
- B.G. Graatsma, De flora van de omstreken van Maastricht in de 19de eeuw (2003) 85 en Van Schaik, 1941.

Sint Pietersberg: Klooster Slavante

kevin — Sat, 23 Oct 2010 22:58:01 +0000

Even ten noorden van Lichtenberg bevond zich tot 1795 het op verschillende terrassen van de steile Maasdalhelling aangelegde klooster der Observanten ofwel Recollecten, een beschouwende kloosterorde binnen de Minderbroedersorde (Franciscanen). De oorsprong van dit klooster ‘Slavante’ gaat terug tot 1489. De inlijving van Limburg bij de Franse Republiek in 1795 betekende het einde van het klooster. Van de klooster gebouwen rest ons thans nog een kapelletje, een bijgebouw en een deel van de in mergel opgetrokken omsluitingsmuur van de toenmalige terrastuinen.

Bronnen:
- Werkgroep Oud Sint Pieter, Sint Pieter in oude ansichten (1991).

Sint Pietersberg: Hoeves

kevin — Sat, 23 Oct 2010 22:52:20 +0000

Op de oostelijke plateaurand van de Sint Pietersberg lagen vanouds meerdere hoeves. Van noord naar zuid waren dit achtereenvolgens:

de in 1875 gebouwde hoeve Zonneberg,
de negentiende-eeuwse hoeve Lichtenberg,
de hoeve Caestert,
hoeve Le Sart.

Bronnen:
- Werkgroep Oud Sint Pieter, Sint Pieter in oude ansichten (1991).

Ternaaien-Beneden

kevin — Tue, 12 Oct 2010 23:00:55 +0000

Ternaaien-Beneden is een grote groeve in het plateau van Caestert (Sint Pietersberg). De ingangen zijn de meeste zuidelijk gelegen in het plateau van Caestert. Door het in dagbouw ontginnen van de mergel is een klein deel van de ondergrondse gangen verloren gegaan, maar tevens is hierdoor een van de meest aantrekkelijke plaatsen van het gebied ontstaan. Staande in de fraai begroeide groeve met de rug naar de Maas, kijkt men op tegen een loodrechte wand, bestaande uit enige meters dekgrond, waaronder circa 20 meter mergelwand. Hoog in de mergellaag zijn een drietal gangen aangesneden, die even zovele reusachtige vensters van ieder 3 bij 5 meter vormen, waardoor het daglicht volop in dat gedeelte van de grot binnen kan dringen. (1)

Bronnen:
1 – Dr. J.W. Sluiter, Dr. P.F. van Heerdt e.a., Flora en Fauna van het Gebied van Caestert tussen Kanne en Ternaaien (1964) 47.

Ternaaien-Boven

kevin — Tue, 12 Oct 2010 22:55:54 +0000

Ternaaien-Boven is een middelgrote groeve in het plateau van Caestert (Sint Pietersberg). De ingang ligt ten zuiden van het voormalig kasteel aan een dalend zijwegje van de oude Luikerweg. (1)

Bronnen:
1 – Dr. J.W. Sluiter, Dr. P.F. van Heerdt e.a., Flora en Fauna van het Gebied van Caestert tussen Kanne en Ternaaien (1964) 47.

Douane-grot

kevin — Tue, 12 Oct 2010 22:49:16 +0000

De Douane-grot had vroeger een open verbinding met het grote zuidelijke gangenstelsel, maar is thans door instortingen zeer klein en bouwvallig geworden.(1)

Bronnen:
1 – Dr. J.W. Sluiter, Dr. P.F. van Heerdt e.a., Flora en Fauna van het Gebied van Caestert tussen Kanne en Ternaaien (1964) 47.

Caestertgroeve

kevin — Tue, 12 Oct 2010 22:44:40 +0000

De Caestertgroeve heeft drie ingangen, allen gelegen ten Noorden van het voormalig kasteel. Vóór 1950 stond dit gangenstelsel in verbinding met de, toen nog intacte, gangenstelsels op Nederlands terrein. In die tijd kon men geheel onder de grond lopen vanaf het fort St. Pieter op de Noordpunt van de Sint Pietersberg tot bij het kasteel Caestert in België. Thans is de Caestertgroeve aan de Noordzijde geheel afgesloten, doordat daar alle gangen onder de stortberg van de ENCI zijn dichtgevallen.(1)

Bronnen:
1 – Dr. J.W. Sluiter, Dr. P.F. van Heerdt e.a., Flora en Fauna van het Gebied van Caestert tussen Kanne en Ternaaien (1964) 47.